D29 - 132                  Linia Bytom - Wrocław Gł.
Pierwsza linia kolejowa "Kolei Górnośląskiej" wybudowana na Dolnym Śląsku. Wybudowana w celu połączenia Wrocławia z Górnym Śląskiem. Było kilka projektów przebiegu linii. Ostatecznie wybrano trasę wiodącą lewym brzegiem Odry przez Oławę, Brzeg, Lewin Brzeski, Opole, Gogolin, Koźle, Gliwice, Świętochłowice do Mysłowic. Długość całej linii wynosiła 200 km. Od Koźla miało biec odgałęzienie przez Racibórz do granicy austriackiej (Chałupki/Bohunin), a z Brzegu odgałęzienie przez Grodków do Nysy.
Linia zaczynała się we Wrocławiu na Dworcu Kolei Górnośląskiej. Już w trakcie budowy linii uzyskano dodatkową koncesję na przedłużenie jej do Słupiej gdzie na moście na Przemszy była granica austriacka. W latach 1853-56 linię przebudowano na magistralę dwu-torową. Po 1945 roku po przejęciu linii kolejowych przez PKP utworzono linię 132. W jej skład wszedł odcinek Kolei Górnośląskiej Wrocław - Opole oraz linii biegnącej z Opola przez Strzelce Opolskie, Toczek, Pyskowice do Bytomia.
 
Daty otwarcia linii lub odcinków:
- Wrocław Gł.- Wr. Brochów  22.05.1842
- Wr. Brochów-Oława 22.05.1842
- Oława-Brzeg 03.08.1842
- Brzeg-Opole Zach. 28.05.1843
- Opole Zach.-Opole Gł. 02.11.1845
- Opole Gł. - Strzelce Op. 01.10.1878
- Strzelce Op. - Toszek 15.05.1879
- Toszek - Pyskowice 15.08.1879
- Pyskowice - Zabrze Biskupice 15.05.1880
- Zabrze Biskupice - Bytom 27.10.1872
Zmiana ilości torów: Opole - Wrocław - 2
Elektryfikacja:
- Bytom - Zabrze Biskupice 23.12.1980
- Zabrze Biskupice - Pyskowice 31.12.1979 (likwidacja trakcji 31.11.2001)
- Pyskowice - Wr. Brochów Osob. 03.10.1960
- Wr. Brochów Osob. - Wrocław Gł. 15.12.1960
Ruch osobowy: Czynny oprócz odcinków;
- Na odcinku Bytom- Zabrze Biskupice do 10.06.2001 i od 31.01.2008 do 2013
- Na odcinku Zabrze Biskupice - Pyskowice do  01.06.1996
Ruch towarowy: Czynny
Zamknięcie lub likwidacja: odcinek Zabrze Mikulczyce - Pyskowice  zlikwidowany w 06.2004
Plan linii cz.1                 Plan linii cz.2

Nazwy

Kilometraż Wys. Znak Rodzaj Kl.

Data

Gale
ria
Rysunki z lat : *
Obecna Wcześniejsze Do 1947 Po 1947 Otwarcia Zamk./Likw.
Bytom Beuthen 76,36 17,365 273 Bt St 1 11.1868            
Bytom Bobrek Bobrek, Bobrek Staatsbahnhof, Bobrek 63,10 20,052 288 BBk St 1 27.10.1872            
Zabrze Biskupice Borsigwerk, Biskupice Śl. 72,56 23,160 278 ZB St 1 27.10.1872            
Wesoła Wesoła 71,14 24,575 276 ZB11 Podg   10.1905 L-          
Zabrze Mikulczyce Mikulschütz, Klausberg, Mikulczyce 67,49 28,257 255 ZMi St 2 15.05.1906            
Czekanów Wieś     30,328 248   -/Po   10.04.1948 L- 2004          
Czekanów Śląski Schakanau 63,54 32,213 247 CSo Pe/PoŁ     L-          
Przezchlebie Sandwiesen, Bezchlebie 60,98 34,752 252   Pe/Po   1936 L- 2004          
Czechowice Börmswalde 59,36 36,37   Ce Pe                
Pyskowice Peiskretscham 55,62 40,110 223 Pk St 1 15.08.1879            
Paczyna Patschin, Hartlingen 51,02 44,767 231 Pa Po,Podg   15.08.1879       1999 2018  
Toszek Tost 45,81 49,920 230 To St 3 15.08.1879       1988    
Ligota Toszecka Edgfh 41,66 53,837 246   Pe/Po   1963            
Kotulin Kottulin, Rodenau , Niederstrinr 39,49 56,249 254   Pe/Po                
Błotnica Strzelecka  Blottnitz, Quellengrund 36,62 59,118 245 BSt St/Po,Podg 3 15.05.1879       1999    
Wąrmątowice Niedersteine 32,93 62,810     Pe     L -po 1945          
Strzelce Opolskie Groß Strehlitz, Strzelce Wielkie 28,82 66,931 230 SOe St 2 01.10.1878       1999    
Kozice Luisenhof 25,44 70,310     Pe     L -po 1945          
Szymiszów Schimischau, Heuerstein 22,78 73,004 221 Smw St 3 01.10.1878       1999    
Poznowice Einsiedel 19,06 76,690     Pe     L -po 1945          
Kamień Śląski Groß Stein, Kamień Wielki Śląski 15,23 80,523 188 KmS St 2 01.10.1878       1999    
Tarnów Opolski Tarnau, Tarnów Śląski 11,18 84,585 175 Tr St 3 01.10.1878       1998    
Walidrogi Schulenburg 6,51 89,260     Pe     L -po 1945          
Malino Malsdorf 3,42 92,350     Pe     L -po 1945          
Groszowice Groschowitz Got 1,12 94,650     Pe     L -po 1945          
Opole Groszowice Groschowitz, Groszowice 0,00 95,769 167 OG St 1 02.11.1845       1986    
Opole Gł. Oppeln 81,65 99,322 158 Op St 1 02.11.1845       2016    
Opole Zach. Oppeln West 79,63 101,331 157 OpZ Po,podg/St 3 01.12.1912       2002    
Opole Zach. OPZ   79,39 102,630     Podg     L- ok. 2005          
Mechnice Moosdorf 75,73 105,110     Pe     L -po 1945          
Chróścina Opolska Reisern, Wrzosek 74,85 107,030 154   Po   01.01.1914       2007    
Marcelin Schonwitz 72,20 108,725     Pe     L -po 1945          
Dąbrowa Niemodlińska Dambrau 68,85 112,385 163   St 3 28.05.1843       1984 2007  
Jamki Mittenwalde 64,87 116,030     Pe     L -po 1945          
Przecza Arnsdorf 61,04 119,858 150   St/po 3 01.07.1905       1984 2018  
Lewin Brzeski Löwen 56,54 124,715 151 LB St 2 28.05.1843       1994 2018  
Łosiów Lossen 50,86 130,041 170 Ło St/po 3 28.05.1843       1984 2009  
Jadwisin/Gierszowice Giersdorf 46,87 134,032     Pe     L -po 1945          
Pawłów Briegischdorf 42,94 134,980     m,Pe     L -po 1945          
Brzeg Brieg 41,45 139,447 148 Bg St 1 03.08.1842     1976 2010  
Brzeziny Briesen 37,02 143,860     Pe   03.08.1842 L -po 1945          
Lipki Linden, Lipick 32,83 148,076 141   St/po 4 03.08.1842     1954 2010  
Ścinawa Deutsch Steine 29,88 157,02     Pe   03.08.1842 L -po 1945          
Oława Ohlau 26,39 154,513 134 St 2 22.05.1842     1980 2009  
Otok Eisfeld 22,82 158,083     Pe   22.05.1842 L -po 1945          
Lizawice Leisewitz, Licajce 19,04 161,866 127   St/po 3 22.05.1842     1978 2009  
Zębice Wrocławskie Sambowitz, Seydlitzaue, 13,66 167,205 122   St/Po,pe 3 22.05.1842       2009  
Święta Katarzyna Kattern, Katarzynin 9,93 170,974 122 ŚK St 3 22.05.1842     1970 2009  
Wr. Brochów Osob. Brockau,  Brochów 5,89 175,726 122 WB St 3 22.05.1842   1934 1984 2016  
Wrocław Gł. Breslau Hbf. 0,00 181,041 123 WG St 1 29.10.1856   1880 1984 2016 *1
St - stacja węzłowa (dawna), elementy czynne, zamknięte, zlikwidowane.
St. - stacja, Sth.-St.handlowa, StT. St.techniczna, Po - przystanek, Poł - przystanek z ładownią, Ł - ładownia, m - mijanka, Podg - post. odgał., Pe - post. odst., Pb - post. boczn.
 
*1 Pierwszym dworcem Kolei Górnośląskiej był dworzec specjalnie wybudowany dla tej linii tz."Dworzec Koleii Górnośląskiej" wybudowany w 1842 roku a zlikwidowany w roku  1869, położony obok budynku poczty wykorzystywany później jako przechodnia kolejowa.
 
 
 
Strzelce Opolskie  (Gross Strehlitz, Groß Strehlitz)
Stacja węzłowa 2 kl. usytuowana na 66,931 km linii Bytom - Wrocław oraz 30,078 km linii Kłodnica - Kluczbork  połażona na wysokości 230 m npm. Na stacji jest budynek dworca, 3 perony, magazyn, 2 nastawnie (SOp, SOp1), Rampa, place ładunkowe, suwnica towarowa oraz górka rozrządowa.
Układ torowy to: 3 tory główne zasadnicze, 5 głównych dodatkowych, 11 bocznych (ładunkowe i odstawcze).
Od stacji odchodziły bocznice  do bacy paliw CPN, do Zakładów Przemysłu Wapienniczego oraz Fabryki Pionier.\
 
Opole Gł.  (Oppeln)
Stacja węzłowa 1 klasy usytuowana na 102,085  km linii  Bytom  - Wrocław oraz 0,354 km linii Opole Zach.- Nysa połażona na wysokości 158 m npm. Stacja ma: budynek dworca, wc, 5 peronów, magazyn towarowy, lokomotywownię, nastawnie Op, Op, Op2 oraz (OT,OT2, OT3, OT4, OT5, OT6, OT7) w części towarowej, plac ładunkowy, rampę boczną. Na stacji są 2 grupy torów pasażerskich oraz grupa torów towarowych.
 
Opole Zach.  (Oppeln West)
Stacja węzłowa ( a raczej PO i grupa Tow.)  usytuowana na 99,322  km linii  Bytom  - Wrocław oraz 75,924 km linii Tarnowskie Góry- Opole połażona na wysokości 158 m npm. Jest tam budynek dworca, 2 perony, magazyn . Były też 2 nastawni OpZ i OpZ1 które pełniły także funkcję podg. Stacja ma 2 tory główne zasadnicze, 3 główne dodatkowe , 2 do obsługi bocznic. Od stacji odchodzą 2 bocznice zakładowe.
 
Chróścina Opolska  (Reisern, Wrzosek)
Przystanek i posterunek odstępowy usytuowany na 107,03 km linii Bytom  - Wrocław  połażony na wysokości 154 m npm.
Jest tam budynek dworca z nastawnią oraz 2 perony.
 
Dąbrowa Niemodlińska   (Dambrau)
Stacja 3 kl. usytuowana na 112,385 km linii Bytom  - Wrocław  połażony na wysokości 163 m npm. Jest tam budynek dworca oraz 2 perony. W byłej nastawni jest posterunek końca pociągu. Stacja miała 2 tory główne zasadnicze i 3 boczne w tym ładunkowy. W 2006 roku podczas modernizacji linii stację zdegradowano do przystanku i podg.
 
Przecza  (Arnsdorf)
Stacja 3 kl. usytuowana na 119,858 km linii Bytom  - Wrocław  połażony na wysokości 150 m npm.
Jest tam budynek dworca oraz 2 perony. Była też nastawnia, waga wagonowa, i plac ładunkowy.
W 2001 roku stację zdegradowano do przystanku i podg.
 
Lewin Brzeski  (Löwen, Lubień n/Kresą)
Stacja 3 kl. usytuowana na 124,715 km linii Bytom  - Wrocław  połażony na wysokości 151 m npm.
Jest tam budynek dworca z nastawnią LB, magazyn, wieża wodna, plac ładunkowy oraz 2 perony.
Stacja miała 2 tory główne zasadnicze, 4 boczne oraz żeberko obok magazynu. Po kolejnych modernizacjach pozostały 2 tory główne zasadnicze, 2główne dodatkowe,1 ładunkowy przy placu ładunkowym i żeberko. Od stacji odchodzi bocznica (dawniej do cukrowni).
 
Łosiów  (Lossen)
Stacja 3 kl. usytuowana na 130,041 km linii Bytom  - Wrocław  połażony na wysokości 170 m npm.
Jest tam budynek dworca , nastawnie  Ło i Ło1, plac ładunkowy z rampą, oraz 2 perony.
Stacja miała 2 tory główne zasadnicze i około 3 bocznych. Podczas modernizacji linii zdegradowana do przystanku.
 
Brzeg  (Brieg)
Stacja węzłowa 1 kl. usytuowana na 139.447 (41,45) km linii Bytom-Wrocław i końcowa 47,404 km linii Nysa-Brzeg i początkowa linii Brzeg-Łagiewniki Dzierżoniowskie położona  na wysokości 146 m npm.
Stacja posiada: Budynek dworca, magazyny, 3 nastawnie Bg, Bg1, Bg2, 2 perony zadaszone z przejściem podziemnym, lokomotywownię, 2 wieże wodne, rampę boczno-czołową i 3 place ładunkowe. Układ torowy to: 4 tory główne, 4 główne dodatkowe, około 28 torów bocznych i kilka trakcyjnych. W latach 2012-13 stację wraz z linią zmodernizowano co spowodowało nieco zmianę układu torowego.
 
Lipki  (Linden)
Stacja 4 kl. usytuowana na 148,076 (32,83) km linii Bytom-Wrocław położona na wysokości 141 m npm.
Stacja posiadała: budynek dworca z nastawnią dyspon., nastawnię wykon., WC, 2 perony.
Układ torowy to: 2 tory główne i 2 boczne. Od stacji odchodziła bocznica do podstacji transformatorowej.
Około 2003 roku stację zdegradowano do przystanku a tory boczne wycięto.
 
Oława  (Ohlau)
Stacja węzłowa 2 kl. usytuowana na 154,513 (26,39) km linii Bytom-Wrocław położona na wysokości 134 m npm.
Stacja posiadała: budynek dworca, magazyn, 2 nastawnie Oł i Oł1, 2 perony zadaszone z przejściem podziemnym, rampę boczno-czołową, rampę boczną i 2 place ładunkowe.  Stacja posiadała Mały Dworzec na którym zaczynała się linia Oława-Boreczek. Był tam budynek Małego Dworca, peron zadaszony i około 6 torów. Od stacji odchodzą bocznice do: składnicy złomu, ZNTK , składu opału i zakładów Elektroluxu.
Układ torowy to: 2 tory główne, 3 później 2 główne dodatkowe i około 20 bocznych. Podczas ostatniej modernizacji stacji zlikwidowano obie nastawnie.
 
Lizawice  (Leisewitz)
Stacja 3 kl. usytuowana na 161,866 (19,04) km linii Bytom-Wrocław położona na wysokości 126 m npm.
Stacja posiadała: Budynek dworca, WC, poczekalnię na peronie drugim, 2 perony, 2 nastawnie, rampę boczną i plac ładunkowy.
Układ torowy to: 2 tory główne, 1 główny dodatkowy i 3 boczne. Od stacji odchodziły 2 bocznice. Jedna na lotnisko polowe w Stanowicach zlikwidowana w latach 70-tych, i druga do majątku - zlikwidowana w latach 20-tych. W latach 2006-8 podczas modernizacji stacji zlikwidowano tory dodatkowe i nastawnie a stacje zdegradowano do przystanku.
 
Zębice Wrocł.  (Seydlitzaue)
Dawniej stacja 3 kl. później przystanek i posterunek odstępowy (obecnie przystanek) usytuowany na 167,205 (13,66) km linii Bytom-Wrocław położona na wysokości 123 m npm. Stacja posiadała: przy torze w kierunku Wrocławia był murowany budynek dróżnika który pełnił rolę nastawni rozebrany w latach 80-tych, po drugiej stronie torów budynek poczekalni i kasy oraz WC. Układ torowy to: 2 tory główne i 2 boczne.
 
Święta Katarzyna  (Kattern)
Stacja 3 kl. usytuowana na 170,974 (9,93) km linii Bytom-Wrocław położona na wysokości 122 m npm.
Stacja posiada: budynek dworca z magazynem, 2 nastawnie SK i SK1, 2 perony, rampę boczno-czołową i plac ładunkowy.
Układ torowy to: 2 tory główne zasadnicze, 1 główny dodatkowy, 2 boczne w tym ładunkowy. Podczas modernizacji stacji tory dodatkowe wycięto, przebudowano perony oraz zlikwidowano nastawnię SK1.Od stacji odchodzi linia towarowa do stacji towarowej Wrocław Brochów.
 
Wr. Brochów Osob.  (Brockau)
Stacja, obecnie przystanek przy stacji towarowej Wrocław Brochów usytuowany na175,726 (5,89) km linii Bytom-Wrocław położony na wysokości 122 m npm. Stacja posiadała: budynek dworca, WC i 2 perony zadaszone.
 
Wrocław Gł.  (Breslau Hbf.)
Najważniejszy węzeł kolejowy Dolnego Śląska (Prowincji Śląskiej) wybudowany w latach 1855-1857 usytuowany na 181,041 km linii Bytom - Wrocław oraz początkowy dla linii Wrocław - Poznań, Wrocław - Szczecin, Wrocław - Międzylesie, Wrocław - Jedlina Zdr. położony na wysokości 123m npm. Początkowo zwany Centralnym lub Górnośląskim dworzec obsługiwał ruch pasażerski i towarowy. Trzy perony znajdowały się w miejscu dzisiejszego hallu na poziomie posadzki. W związku z budową w latach 1899-1905 estakady kolejowej konieczna była przebudowa dworca. Dokonano jej w latach 1899-1904  przenosząc perony na południe i podnosząc na wysokość nowopowstałej estakady. Połączono je tunelami, jednym na wprost głównego wejścia oraz drugim  bocznym. Perony nakryto żelazną, czterołukową, przeszkloną konstrukcją. W dawnej hali peronowej, w której obniżono posadzkę, utworzono przestronny hall, do którego przeniesiono kasy biletowe. Odbudowa ze zniszczeń wojennych trwała do 1949 r., a w roku 1960,  na początku lat 90 oraz w 2012-13 przeprowadzono gruntowne remonty. Stacja posiada: okazały budynek dworca połączony z peronami tunelami i windami towarowymi, lokomotywownię, dużą halę wagonową ( obecnie dla jednostek elektrycznych), 2 nastawnie WGA , WGB, 2 nastawnie manewrowe, 5 peronów usytuowanych pod dachem  hali peronowej, 6 grup torów odstawczych, grupę torów towarowych, grupę torów przy placach ładunkowych i grupę przy hali pocztowej z rampami do załadunku poczty.