D29 - 330 Linia  Kamienna Góra - Okrzeszyn
Kolej Doliny Zadrny
Pod koniec XIX wieku w Prusach wydano „Ustawę o Kolejkach” pozwalającą na budowę prywatnych i samorządowych linii i bocznic kolejowych.
W Kamiennej Górze powstała wówczas spółka akcyjna Kolei Doliny Zadrny (niem. Ziedertalbahn AG). Jej zadaniem było wybudowanie linii kolejowej z Kamiennej Góry do Okrzeszyna.  Roboty budowlane trwały 10 miesięcy (chociaż wymagały wykonania kilku większych wykopów w skalistym gruncie) i całą linię jedno torową, liczącą 21,56 km otwarto 2.10.1899 r. Po drodze była miejscowość Krzeszów z klasztorem cystersów, cegielnią i  złożami piasku szklarskiego w Krzeszówku.  Następna większa  miejscowość to Chełmsko Śl. z, licznymi zakładami tkackimi, fabryka dywanów,  masarnią,  wielką roszarnią i zakładami zbrojeniowymi (te ostatnie w latach 1940-44)   Dalej Uniemyśl z fabryką tekstylną i kamieniołomem, a na końcu  Okrzeszyn ze złożami marmuru i kopalnią węgla kamiennego. Tabor kolejki składał się z 3 parowozów, 5 wagonów osobowych, 2 pocztowo–bagażowych, 21 towarowych i zatrudniała od 25 do 30 pracowników. Zarząd kolejki miał siedzibę w Chełmsku, a lokomotywownię zlokalizowano na końcowej stacji w Okrzeszynie. Po wojnie linię uruchomiono 01.maja 1945 a PKP przejęło ją we wrześniu. Wyludnienie terenów przygranicznych spowodowało znaczny spadek przewozów pasażerskich w związku z czym ograniczano ruch pociągów aż do całkowitego ich zawieszenia w 1954 roku. Czynny był jeszcze ruch towarowy lecz i ten powoli zanikał.  Do 1971 roku linia miała nr.185. Po 1971 r. miała nr. 278 a ostatecznie ok.1974 roku nadano jej nr. 330. Linia do 1945 roku była w tabeli 155p, a po 1945 roku  w tabeli 243.
 Daty otwarcia linii lub odcinków 02.10.1899
     Zmiana ilości torów Jeden
     Elektryfikacja W latach 1940-45 odcinek Kamienna Góra - Okrzeszyn był prawdopodobnie zelektryfikowany ( pozostały ślady słupów trakcyjnych).
     Ruch osobowy Do 1954
     Ruch towarowy Chełmsko – Okrzeszyn do 1959,  Chełmsko – Krzeszów  do 04.1987,  Kamienna Góra – Krzeszów do 1990
     Zamknięcie lub likwidacja Zamkniecie odcinka Kamienna G. - Krzeszów  1990, Likwidacja odcinków Chełmsko – Okrzeszyn  1970, Chełmsko – Krzeszów  1988,   
Plan linii Profil linii

Nazwy

Kilo-metraż Wys. Znak Rodzaj Kl.

Data

Gale
ria
Rysunki z lat : *
Obecna Wcześniejsze Otwarcia Zamk./Likw.
Kamienna Góra Landeshut,  Ziemsk 0,000 449 KG St 3 29.12.1869   1946 1952 2007  
Czadrówek Klein Zieder 1,663 450   Po   02.10.1899 Z - 1954     1950    
Czadrów Rothenbach, Ober Zieder, 4,775 465   St/Po 4 02.10.1899 Z - 1954   1946 1973  
Krzeszów Grüssau, Krzesobór 7,523 470   St 4 02.10.1899 Z - 1990   1954 2006  
Bocznica 326  Krzeszówek   8,200 471   Bsz   Około 1973 L - 1998   1972   *1
Jawiszów Klein Hennersdorf, Jędrzychówek 11,631 485   St/Po 4 02.10.1899 L - 1998     1946    
Chełmsko Śląskie Schömberg, Szemrych lub Szymrychów 14,693 568   St/Ł 4 02.10.1899 L - 1998   1954    
Uniemyśl Berthelsdorf, Bartyków 19,686 515   Poł   02.10.1899 L - 1970     1946    
Okrzeszyn Albendorf, Albinów 21,571 475   St 3 02.10.1899 L -1 970     1954    
Czcionka pogrubiona - Stacja węzłowa  (St. - stacja, Po - przyst., Poł - przyst. z ładownią, Ł - ładownia, m - mijanka, Podg - post. odgał., Pe - post. odst., Pb - post. boczn.)
 
*1 bocznica do kopalni piasku szklarskiego w Krzeszówku.
 
Więcej o historii linii można przeczytać   tutaj:
Kućmin Janusz, Kolej żelazna w Sudetach, Zapomniane linie kolejowe, [w:] Pielgrzymy, Informator Rajdu Sudeckiego, SKPS, Wrocław 1996.
Małkowski Michał, Kamienna Góra — Okrzeszyn, [w:] Świat kolei 2/2001, str. 16–17.
Sarnecki Grzegorz, Kolej Doliny Zadrny, [w:] Model Hobby, 1/2000, str. 66–67.
Kamienna Góra    (Landeshut/Schl., Ziemsk)
Stacja 3 klasy wybudowana 29.12.1869 roku  na 0,000 km linii  Kamienna Góra -  Sędzisław , Kamienna Góra  - Lubawka, Kamienna Góra  - Okrzeszyn oraz Kamienna Góra – Jelenia Góra  położona  na wysokości 449 m npm.
 Po wybudowaniu linii Kamienna Góra – Okrzeszyn stała się stacją węzłową o 3 kierunkach, o po wybudowaniu linii z Jeleniej Góry o 4 kierunkach jazdy. Stacja posiadała: Budynek dworca, Magazyn towarowy, wieże wodną,  2 nastawnie ( Dysp. KG od strony Sędzisławia i Wyk. KG1 od strony Lubawki), schronisko DS, warsztat AMZ, 2 rampy boczno-czołowe i  plac ładunkowy. Osobny magazyn , ekspedycja i plac ładunkowy był przy linii do Okrzeszyna.
Na stacji są 2 perony o krawędzi kamiennej (pierwszy zadaszony), jeden peron ziemny i osobny krótki peron nr.4 przy linii do Okrzeszyna.
Od stacji odchodziła bocznica zakładów lniarskich i PEC oraz bocznica do składów wojskowych w Antonówce. Na stacji są semafory kształtowe, były też żurawie wodne. Stacja ma 2 (miała 3) tory główne zasadnicze, 3 główne dodatkowe, oraz 10 (12) bocznych.
 Na stację głównie przywoziło się węgiel , materiały budowlane i rolnicze a ładowało się złom i kruszywo.
 
Czadrówek   (Klein Zieder)
Przystanek usytuowany na 1,663 km linii Kamienna Góra - Okrzeszyn położony na wysokości 465 m npm. Otwarty 02.10.1899 roku.  Był tam tylko niewielki peron. Zamknięty w 1954 roku wraz z wstrzymaniem ruchu osobowego.
 
Czadrów  (Rothenbach, Ober Zieder)
Stacja 4 kl. usytuowana na 4,775 km linii Kamienna Góra - Okrzeszyn położona na wysokości 450 m npm. Otwarta 02.10.1899 roku. Był tam budynek dworca, wc, peron i plac ładunkowy.  Układ torowy to: tor główny zasadniczy i boczny ładunkowy. W latach 50-tychwycięto tor dodatkowy. Zamknięty w 1954 roku wraz z wstrzymaniem ruchu osobowego.
 
Krzeszów  (Grüssau, Krzesobór)
Stacja 4 kl. usytuowana na 7,523 km linii Kamienna Góra - Okrzeszyn położona na wysokości 470 m npm. Otwarta 02.10.1899 roku. Był tam budynek stacji z nastawnią i magazynem, wc,  peron, rampa boczno-czołowa, skrajnik, nieduży plac ładunkowy obok magazyny i droga ładunkowa przy torze nr. 5. Układ torowy to: tor główny zasadniczy i 3 boczne w tym 2 ładunkowe.  W latach 70-tych zlikwidowano tor pod magazyn. Stację całkowicie zamknięto w 1990 roku po wstrzymaniu ruchu towarowego do Krzeszówka.
 
Krzeszówek
Bocznica szlakowa kopalni piasku kwarcowego usytuowana na 8,200 km linii Kamienna Góra - Okrzeszyn położona na wysokości 471 m npm. Otwarta około 1973 roku. Bocznicę zlikwidowano w 1998 roku.
 
Jawiszów  (Klein Hennersdorf, Jędrzychówek)
Stacja 4 kl. usytuowana na 11,631 km linii Kamienna Góra - Okrzeszyn położona na wysokości 485 m npm. Otwarta 02.10.1899 roku. Był tam budynek dworca, wc, peron i plac ładunkowy.  Układ torowy to: tor główny zasadniczy i boczny ładunkowy. W latach 50-tychwycięto tor dodatkowy. Zamknięta w 1997 roku wraz z wstrzymaniem ruchu towarowego na trasie do Chełmska.
 
Chełmsko Śląskie  (Schömberg, Szemrych lub Szymrychów)
Stacja 4 kl.  usytuowana na 14,693 km linii Kamienna Góra - Okrzeszyn położona na wysokości 568 m npm. Otwarta 02.10.1899 roku. Był tam budynek stacji z nastawnią i magazynem, wc,  peron, rampa boczno-czołowa, waga wozowa i plac ładunkowy. Stacja była siedzibą zarządu spółki. Układ torowy to: tor główny zasadniczy i 3 boczne w tym 2 ładunkowe. Po wstrzymaniu przewozów osobowych stacja stała się ładownią. Ostatecznie zamknięta w 1987 roku po wstrzymaniu przewozów towarowych.
 
Uniemyśl  (Berthelsdorf, Bartyków)
Przystanek z ładownią  usytuowany na 19,686 km linii Kamienna Góra - Okrzeszyn położony na wysokości 515 m npm. Otwarty 02.10.1899 roku. Był tam budynek dworca, wc, peron i plac ładunkowy.  Układ torowy to: tor główny zasadniczy i boczny ładunkowy. W latach 50-tychwycięto tor dodatkowy. Zamknięty w 1954 roku wraz z wstrzymaniem ruchu osobowego.
 
Okrzeszyn  (Albendorf, Albinów)
Stacja 3 kl. końcowa usytuowana na 21,571 km linii Kamienna Góra - Okrzeszyn położona na wysokości 475 m npm. Otwarta 02.10.1899 roku. Był tam budynek stacji z nastawnią i magazynem, wc,  mała hala wagonowa lub warsztat, dwu stanowiskowa parowozownia, budynek gospodarczy, peron i plac ładunkowy.
Układ torowy to: tor główny zasadniczy i 5 bocznych ( 1 oblotowy dla loka, 1 odstawczy, 2 trakcyjne i 1 ładunkowy). Stacja stanowiła zaplecze techniczne dla taboru jak i linii kolejowej. Zamknięta po wstrzymaniu przewozów towarowych w 1959 roku.